Siatka priorytetów Bolles’a – porównuj, porównuj, porównuj …

Co to jest siatka priorytetów Bolles’a?

 

 

Sposobów i narzędzi na ustalanie priorytetów jest wiele. Wszystko zależy od tego co bierzemy za cel, czy zastanawiamy się nad nową inwestycją, czy dążymy do lepszej samoorganizacji.

 

W tym wpisie mowa będzie o bardzo ciekawym narzędziu – siatce priorytetów, które znajduje zastosowanie zarówno w biznesie, jak i w życiu prywatnym.

 

Siatka priorytetów ( lub macierz priorytetów) zaproponowana przez Richarda Nelsona Bolles’a, to narzędzie w sam raz dla tych, którzy borykają się z wyborem pomiędzy wieloma możliwościami, różnymi opcjami. Dzięki niemu można ustalić ważność poszczególnych cech, opcji, czy umiejętności.

 

 

Siatka priorytetów R. N. Bolles’a

 

Na pierwszy rzut oka matryca wygląda na skomplikowaną, ale w praktyce jest całkiem przyjemna do zastosowania. W dużym skrócie – w tym podejściu porównuje się wszystkie wskazane opcje ze sobą nawzajem, a ta, która była wybierana najczęściej stanowi najwyższy priorytet.

 

 

Siatka priorytetów – krok po kroku

 

Jak jest skonstruowana macierz Bolles’a?

 

Stanowią ją 4 elementy, sekcje od A do D.

 

Sekcja A

 

W „sekcji A” umieść wszystkie cechy, charakterystyki, umiejętności, etc. – czyli to, co chcesz porównać. Nie ma znaczenia kolejność w jakiej wpiszesz te dane do tabeli, na tym etapie nie są nadawane priorytety.

 

Macierz skonstruowana jest w taki sposób, że zawsze porównywane będą ze sobą tylko dwie wartości z listy z „sekcji A”.

 

Sekcja B

 

 

Kolejny obszar siatki priorytetów do omówienia to „sekcja B”. To jest miejsce, gdzie dokonuje się wyboru jednej spośród dwóch konkretnych opcji.

W każdym kwadraciku „sekcji B” znajdują się dwie cyfry, które odpowiadają konkretnym charakterystykom wpisanym w „sekcji A”. To co należy teraz zrobić, to wybrać jedną, ważniejszą dla nas cechę i zaznaczyć na siatce np. kółeczkiem.

W taki sposób trzeba przejść przez wszystkie kwadraciki tego obszaru. W czasie oceny kieruj się „po skosie”, czyli oceń najpierw 1 z 2, 2 z 3, 3 z 4, 4 z 5, … 9 z 10 , następnie 1 z 3, 2 z 4, 3 z 5, 4 z 6, … 8 z 10, itd. aż dojdziesz do oceny 1 z 10.

 

Obrazowo przedstawiam to na zdjęciu poniżej.

 

Sekcja C

 

 

„Sekcja C” to tabela z trzema wierszami, w której zestawia się wszystkie wybory z poprzedniego etapu.

Pierwszy wiersz można uzupełnić automatycznie o numery poszczególnych wariantów z „sekcji A”.

 

W drugim wierszu wpisuje się ile razy dana opcja została wybrana jako ważniejsza w „sekcji B”.

Przykładowo, w pojedynku 3 z 5 wygrała 5,  5 z 7 również 5, oraz w pojedynku 5 z 10 też 5. Oznacza to, że 5-tkę (a dokładniej jakaś cecha zapisana pod tym numerem) wybrano jako ważniejszą w trzech przypadkach. W drugim wierszu tabeli „sekcji C” pod 5-tką należy więc wpisać liczbę 3, bo tyle razy „wygrała” ta cecha w porównaniu z inną.

 

Po uzupełnieniu całego drugiego wiersza tabeli może okazać się, że niektóre charakterystyki wybierano tak samo często, mają ten sam wynik.

Bolles radzi w takim przypadku, aby wrócić do „sekcji B” i przyjrzeć się dokładnie porównaniom, w których uczestniczą charakterystyki o tej samej liczbie wyborów.

Dokładniej mówiąc, jeśli w tabeli w „sekcji C” charakterystyki zapisane pod numerami 3 i 7 mają po 3 wygrane pojedynki na porównania, to wracamy do „sekcji B” i odszukujemy pojedynek 3 z 7. Sprawdzamy, która opcja zwyciężyła w tym pojedynku i przypisujemy jej dodatkowe punkty – 0,5 punktu.

Takie postępowanie należy powielić w przypadku wszystkich remisów:)

 

Jeżeli natomiast więcej niż dwie opcje wybierano taką samą ilość razy, to jest pewien impas. Na którymś etapie oceny w „sekcji B” w pewnym sensie zaprzeczasz sam sobie, bo raz decydujesz się na jedną opcję, raz na drugą.

W takim przypadku pozostaje przyjrzeć się wszystkim wariantom, które uzyskały ten sam wynik i nadać im priorytety.

Przykładowo, taką samą liczbę razy wybrano wariant 3, 5, 7 i 8. Decydujesz, która z opcji na największe znaczenie, a która jest najmniej ważna i również przydzielasz dodatkowe punkty. Przyjmijmy, że kolejność priorytetów jest następująca – 5, 8, 7 i 3. Przydzielasz więc dodatkowe punkty: dla 5 – 4/5 punktu, dla 8 – 3/5 punktu, dla 7 – 2/5 punktu i wreszcie dla 3 – 1/5 punktu. W taki sposób żadna z opcji finalnie nie będzie miała takiej samej liczby punktów.

 

Pozostaje jeszcze do omówienia ostatni, trzeci wiersz tabeli „sekcji C”. Można się już domyśleć, że na podstawie tego wiersza przygotowuje się podsumowanie siatki priorytetów.

Tutaj należy wpisać numery charakterystyk, które kolejno zdobyły największą liczbę punktów (punkty to wartości w drugim wierszu tabeli).

 

Sekcja D

 

 

„Sekcja D” to ostatni element siatki priorytetów Balles’a.  To nic innego jak lista priorytetów utworzona na podstawie trzeciego wiersza tabeli „sekcji C”.  Priorytety są uszeregowne od najważniejszej cechy do najmniej ważnej.

Na tej podstawie możemy już śmiało  podejmować decyzję i działania.

 

Poniżej zamieszczam przykład jak uzupełniać siatkę priorytetów Bolles’a.

 

 

Jak uzupełnić „sekcję C”?

 

Otóż, pierwszy krok – wpisz kolejno numery opcji/ charakterystyk, które były porównywane (od 1 do 10) – te z „sekcji A”.

Teraz kolej na obliczenia… czyli uzupełnienie drugiego wiersza.

Zlicz wszystkie wartości zaznaczone na żółto i uszereguj odpowiednio pod odpowiednimi numerami charakterystyk z pierwszego wiersza.  Ile 1″ wygrało w pojedynkach w „sekcji B”? – 6. Tą wartość należy wpisać pod 1 z pierwszego wiersza.  Dwójka wygrała 5 razy, trójka – 4 razy, etc.

Wynik poniżej:

 

 

Wynik nie do końca jest satysfakcjonujący, gdyż są opcje, które otrzymały remis – czyli wybierano je tak samo często.

Pozostaje więc zastosować się do propozycji Bolles’a na nadanie priorytetów poszczególnym opcjom, wg zasady opisanej powyżej.

 

Na początek sprawdzam pojedynek 1 z 5 ( bo dwie opcje mają po 6 punktów). W tym pojedynku wygrała 5, otrzymuje więc dodatkowe 0,5 punktu. Opcja 5 posiada więc w sumie 6,5 punktu, a opcja 1 – 6 punktów.

Kolejne opcje, które mają taką samą liczbę głosów to 2, 4 i 8 – wszystkie zdobyły 5 punktów. Remis trójstronny oznacza, że sami nadajemy priorytety wg własnego uznania co do ważności poszczególnych opcji, i przyznajemy kolejno 3/4, 1/2 i 1/4 punktu.

Wg mojej subiektywnej oceny priorytety są następujące w analizowanym przypadku: najważniejsza jest opcja numer 4 – otrzymuje łącznie 5,75 punktu (5 i 3/4 punktu), następnie opcja numer 2 – otrzymuje zatem łącznie 5,5 punktu (5 i 1/2 punktu). Najmniej ważna spośród tych trzech konkretnych wariantów jest opcja numer 8, która otrzymuje łącznie 5,25 punktu (czyli 5 i 1/4 punktu).

Taki sam tok postępowania jest w przypadku opcji 3, 6 i 9. Kolejność jaką ja wybieram od najważniejszej opcji do najmniej istotnej to 9, 6, 3 i te charakterystyki otrzymują dodatkowo odpowiednio 3/4 , 1/2 i 1/4 punktu.

Na koniec pozostaje jeszcze ta sama liczba punktów dla opcji numer 7 i 10 (mają po 3 punkty).

Trzeba odnaleźć pojedynek 7 z 10 w „sekcji B” – w tej walce wygrała opcja 10, dlatego też otrzymuje ona dodatkowe 0,5 punktu.

Takim sposobem otrzymujemy wartości w drugim wierszu tabeli „sekcji C”.

 

 

Teraz pozostaje już tylko uzupełnić trzeci wiersz tabeli „sekcji C”. Chodzi o uszeregowanie numerów opcji z pierwszego wiersza, od tej o największej liczbie punktów – do tej, która otrzymała ich  najmniej.

 

Jesteś zainteresowany tym narzędziem? Chcesz otrzymać elektroniczną wersję siatki priorytetów Bolles’a dla 10 i 24 opcji?

Daj znać w komentarzu lub zostaw mi wiadomość, a udostępnię Ci dodatkowe materiały

 

3 thoughts on “Siatka priorytetów Bolles’a – porównuj, porównuj, porównuj …”

  1. Ciekawe narzędzie i wogóle ciekawa strona. Gratulacje! Nie rozumiem jednak sposobu obliczenia ostatniego wiersza w sekcji „C” 🙁 liczę, liczę i nie mogę się doliczyć 🙂 może kilka słów komentarza? 😀

    1. W sekcji C do obliczenia są tylko wartości w drugim wierszu tabeli – czyli ile razy dana charakterystyka czy też opcja została wybrana jako ważniejsza.
      Pierwszy wiersz to numery pod jakimi dane opcje zostały zapisane w sekcji A, zapisane były losowo, bez żadnych priorytetów.
      Trzeci wiersz natomiast to te same numery opcji z sekcji A, tyle że uszeregowane już wg priorytetów. A priorytety wynikają z drugiego wiersza właśnie.
      Dla lepszego zrozumienia w jaki sposób wyliczam drugi wiersz, we wpisie wrzucam dodatkowe wyjaśnienie.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *